سؤال -۴

پروتستان  يعني چه ؟پروتستانها چه عقايدي دارند؟

 مذهب پروتستان « Protestant » كه در لغت به معناي اعتراض يا معترض است ، توسط لوتر مارتين (1483 ـ 1546) مصلح ديني آلماني به وجود آمد .

وي مردي متهور ، بي پروا و بسيار متقي و پاكدامن بود كه در وجود خود ايمان و اعتقاد را با عمل و كردار در آميخت ، در سال 1507  در طبقه كشيشان داخل شد و بعد از چندي به سمت استادي در دانشگاه ويتنبرگ برگزيده شد.

قيام لوتر بر ضدّ كليساي كاتوليك و استبداد روحاني بر سر مسئلة آمرزش گناهان از طرف كشيشان و پاپ بود؛ يعني رؤساي روحاني به دلخواه اشخاص را از كليسا اخراج وير ا به اصطلاح تكفير مي‌‌ كردند و بعد براي آمرزش گناهان و ورود مجدّد به كليسا اين اشخاص ممكن بود گناهان خود را با پول بخرند، حتي پاپ دامنة آمرزش را به ارواحي كه در برزخ بودند، توسعه داد. توماس‌ ميشل‌ كه‌ خود كشيش‌ مسيحي‌ معاصر است‌ در اين‌ باره‌ مي‌نويسد: در حالي‌ كه‌ بسياري‌ از كارگزاران‌ كليسا مردم‌ را به‌ اصلاح‌ دين‌ فرا مي‌خواندند، جريان‌ بخشش‌نامه‌ها مانند توپ‌ صدا كرد، و ايجاد شكاف‌ در كليساي‌ غربي‌ را قطعي‌ نمود. قضيه‌ از اين‌ قرار بود كه‌ شماري‌ از واعظان‌ پرشور مناطق‌ مختلف‌، اروپا را زير پا گذاشتند و در همه‌ جا اعلام‌ كردند كه‌ هر مؤمني‌ مي‌تواند با پرداخت‌ مقداري‌ پول‌ به‌ كليسا خود را از مجازات‌ باز خريد كند و نجات‌ دهد.

لوتر خود اغلب بر ضدّ اين اعمال موعظه كرده بود اما آنچه او را به قيام بر ضدّ اين اوضاع بر انگيخت، اقدام به فروش رسمي آمرزشنامه توسط كليسا بود. لوتر 95 مسئله به منظور استخراج حقيقت طرح ريخت و در 31 اكتبر 1517 آن ها را بر در يكي از كليساهاي كاتوليك شهر ويتنبرگ نصب كرد. در اين نامه بتفصيل عمل خريد و فروش غفران و انابه را كه منبع عايداتي براي كشيشها بود تخطئه و تقبيح كرد و بر حسب رسم معمول آكادمي با كمال ادب مخالفين را در باره عقايد خود به مناظره و بحث دعوت كرد.

اين عمل مانند روغني كه بر آتش بيفشانند در سراسرآلمان نايره بحث و گفتگو را مشتعل ساخت . در طي آن نامه در حقيقت مسئله آزادي از تحت يوغ كليساي روم نهفته بود. اين عمل پاپ و عمال او را خشمگين كرد و دستور محاكمه و بازخواست او صادر گرديد اما با وساطت شاهزاده فرمانرواي ساكسوني مقرر شد تا لوتر در عوض مسافرت به رم به شهر آوگسبورگ رفته و در حضور نماينده پاپ به كار او رسيدگي شود. لوتر نيز پذيرفته ، به آنجا رفت.

اين جريان سبب شد كه مسئله اصلاح كليسا اندك اندك به ميان بيايد و لوتر براي اثبات مدعاي خود ناگزير شد كه در اوراق صحف مقدس تحقيق بيشتري كند .در نتيجه اين مطالعه بر لوتر به طور روشن ثابت شد كه كليساي كاتوليك بكلي از قائده امر كتاب الهي منحرف است و بسياري از اعمال آن درست مخالف مبادي عيسي است.

محاكمه لوتر در برابر نماينده پاپ بي نتيجه ماند به او حكم كردند از عقايد خود عدول كند و لي او امتناع نمود و فرار كرد . چون در اين اوقات اوضاع سياسي در اروپا دچار آشفتگي و اضطراب بود ، دستگاه پاپ اندكي درباره لوتر روش سكوت را در پيش گرفت ولي لوتر آرام ننشسته ، با كشيشان و متكلمان مسيحي همواره به مباحثه و منا ظره مي پرداخت .پاپ ملاحظه كرد كه لوتر بكلي ربقه اقرار به كليساي كاتوليك را از گردن خود برداشته و كتاب مقدس را به رأي و نظر خود تأويل و تفسير مي كند . به اين جهت حكمي صادر كرد و او را رسماً تكفير نمود. لوتر سرانجام در سال 1546 وفات يافت.

لوتر آداب و رسوم كليسا را ، مانند افروختن شمع و نصب صليب و استعمال ارغنون و ديگر تشريفات و مناسك روم را جايز دانست. لوتر با اينكه مي گفت در عشاي رباني جسم غيبي وجود ندارد ولي با اين وجود اصرار مي ورزيد روح عيسي در آن موجود است و در آن شراب و نان مقدس ، پاره اي از روح عيسوي قرارگرفته است. . برخي‌ از پيشنهادهاي‌ او از نظر ايمان‌ كاتوليك‌ مردود و غير قابل‌ قبول‌ بود، ولي‌ چيزهاي‌ تازه‌اي‌ نيز ميان‌ آن‌ها وجود داشت‌، از جمله‌:

ـ نجات‌ فقط‌ از راه‌ ايمان‌ به‌ دست‌ مي‌آيد.

ـ كتاب‌ مقدس‌ تنها منبع‌ ايمان‌ مسيحي‌ است‌ .

ـ نبايد معتقد بود كه‌ عشاي‌ رباني‌ قرباني‌ است‌ .

ـ رهبانيت‌ و نذر كردن‌ براي‌ آن‌ باطل‌ است‌ .

ـ افراد غير روحاني‌ بايد نقش‌ مهم‌تري‌ در مراسم‌ عبادي‌ و رهبري‌ ديني‌ داشته‌ باشند.

ـ كليساهاي‌ محلي‌ بايد از كليساي‌ روح‌ مستقل‌ شوند...

ـ رد برخي‌ از اعمال‌ كاتوليكي‌ مانند اعتراف‌ به‌ گناه‌ .

ـ بايد با كارهاي‌ غير قانوني‌ مانند "بخشش‌ نامه‌ها" و فروش‌ مناصب‌ روحاني‌ برخورد شود.

لوتر درصدد بود كليسا را طبق‌ تعاليم‌ اصلي‌ كتاب‌ مقدس‌ اصلاح‌ كند (و به‌ اين‌ دليل‌ نهضت‌ وي‌ را "اصلاح‌ انجيلي‌" ناميده‌اند.)